Kada ljudi prvi put uđu u svijet investiranja, većina vjeruje da tržište ide potpuno nasumično gore i dole. Međutim, kada se pogleda istorija velikih finansijskih tržišta poput S&P 500, mogu se primijetiti određeni obrasci koji se ponavljaju decenijama.
Na priloženoj slici prikazana je sezonalnost S&P 500 indeksa od 1988 do 2025 godine. Drugim riječima, analiza pokazuje koji mjeseci su istorijski donosili najbolje prosječne rezultate, a koji su bili najslabiji.
Iako istorija nikada ne garantuje budućnost, tržište često reaguje po psihološkim, ekonomskim i institucionalnim ciklusima koji se ponavljaju iz godine u godinu.
Kada pogledamo grafikon, odmah se vidi da postoje mjeseci koji su istorijski mnogo jači od drugih.
Najbolji mjesec na grafikonu je novembar, sa prosječnim rastom preko 2%. Nakon njega dolaze april i juli, koji takođe pokazuju veoma snažan istorijski rast. Oktobar i decembar su takođe pozitivni mjeseci.
Sa druge strane, avgust i septembar su istorijski među najlošijim mjesecima za tržište. Septembar posebno ima reputaciju jednog od najtežih mjeseci za investitore.
Zašto se ovo dešava?
Finansijska tržišta nisu samo matematika. Ona su kombinacija psihologije, ekonomije, ponašanja velikih fondova, centralnih banaka i potrošačkog ciklusa.
Kraj godine je često pozitivan jer:
– fondovi žele pokazati dobre rezultate investitorima
– dolazi veća potrošnja tokom praznika
– tržište očekuje novu ekonomsku godinu
– investitori imaju više optimizma
Zbog toga često čujemo izraz:
“Santa Claus rally”
Odnosno period krajem godine kada tržište često raste.
April je istorijski jak jer tada mnoge kompanije objavljuju dobre kvartalne rezultate, dok juli često dolazi nakon stabilizacije tržišta u prvoj polovini godine.
Ali najzanimljiviji dio grafikona nalazi se između avgusta i septembra.
To su mjeseci kada:
– veliki fondovi smanjuju rizik
– likvidnost opada zbog godišnjih odmora
– povećava se nesigurnost pred jesen
– često dolazi do korekcija i panike
Mnogi veliki padovi u istoriji upravo su počinjali u tom periodu.
To ne znači da tržište mora pasti svake godine.
Ali znači da ozbiljni investitori obraćaju pažnju na sezonalnost.
Jedna od najpoznatijih strategija na Wall Streetu godinama glasi:
“Sell in May and go away.”
Ideja iza toga jeste da je period od novembra do aprila istorijski donosio bolje rezultate nego period od maja do oktobra.
Naravno, današnje tržište je mnogo kompleksnije nego prije 30 godina. Danas imamo:
– algoritamsko trgovanje
– AI sisteme
– ETF fondove
– globalnu povezanost tržišta
– geopolitičke rizike
– centralne banke koje direktno utiču na tržišta
Zbog toga sezonalnost nije čarobna formula.
Ali jeste veoma koristan alat za razumijevanje tržišne psihologije.
Pametan investitor ne koristi sezonalnost kao jedini signal. On je kombinuje sa:
– makroekonomijom
– kamatnim stopama
– inflacijom
– tehničkom analizom
– ciklusima likvidnosti
– ponašanjem kapitala
Najveća greška početnika jeste što investiraju emocionalno.
Kupuje se kada svi pričaju o zaradi.
Prodaje se kada nastupi strah.
A upravo tada veliki igrači često rade suprotno.
Zato je važno razumjeti jednu stvar:
Najbolji mjesec za investiranje nije uvijek mjesec najvećeg rasta.
Ponekad su najbolji momenti upravo onda kada tržište izgleda najstrašnije.
Jer pravi profit se često pravi kupovinom tokom straha, a ne tokom euforije.
Sezonalnost nas ne uči kako da predvidimo budućnost.
Ona nas uči kako se tržište ponašalo kroz istoriju.
A onaj ko razumije ponašanje tržišta, mnogo lakše kontroliše vlastite emocije.
I upravo tu počinje pravo investiranje.
Petar Miljić – Finansije za narod
👉 Znanjem protiv hajpa – uvijek sigurniji put!
🌐 Posjeti nas: https://kriptoentuzijasti.io
🐦 Prati nas na X-u: https://twitter.com/k_entuzijasti
Ako vam se sviđa ono što čitate, podijelite članak na društvenim mrežama i pomozite nam širiti finacijsku slobodu i kripto znanje. Zajedno gradimo svijet financija i kripta!
#crypto #Bitcoin #KASPA #HBAR #XRP #RENDER #NEXO #BulRan2032
https://kriptoentuzijasti.io/ko-ce-opstati-u-novom-finansijskom-sistemu
